Een werkplekinspectie is niet letterlijk bij naam verplicht in de wet, maar volgt uit de zorgplicht van de Arbowet en wordt binnen VCA-gecertificeerde bedrijven doorgaans wél als vaste verplichting binnen het veiligheidsbeleid opgenomen. Binnen VCA is de frequentie bovendien concreet vastgelegd: minimaal één inspectie per maand per operationele werkplek.
Is een werkplekinspectie verplicht?
De Arbowet verplicht elk bedrijf met minimaal één medewerker om te zorgen voor een veilige werkplek en om risico’s te beheersen via een RI&E. De werkplekinspectie is een van de praktische manieren waarop je die zorgplicht periodiek aantoonbaar maakt. De wet schrijft geen exacte vorm voor, maar veel bedrijven leggen de verplichting en frequentie vast in hun eigen VGM-handboek of Arbobeleid.
Hoe vaak moet een werkplekinspectie?
De Arbowet legt geen frequentie vast. De VCA-checklist 2026/6.1 doet dat wél, en voor VCA-gecertificeerde bedrijven is dat de norm die telt:
- minimaal één werkplekinspectie per maand per operationele werkplek (vraag 7.1);
- minimaal één keer per jaar een trendanalyse van de bevindingen, met bijbehorende verbeteracties (vraag 7.2);
- de (operationele) directie loopt minimaal één keer per kwartaal zelf mee met een werkplekinspectie.
Werk je niet onder VCA, dan bepaal je de frequentie zelf op basis van je RI&E en eerdere incidenten: hoe hoger het risico van het werk, hoe vaker je inspecteert. Op een bouwplaats of in een productieomgeving is een wekelijkse of maandelijkse ronde gebruikelijk; op kantoor volstaat vaak een kwartaal- of jaarritme.
Werkplekinspectie en VCA: de rol binnen je VGM-systeem
Binnen een VCA-gecertificeerd bedrijf is de werkplekinspectie een vast onderdeel van het VGM-beheersysteem. De VCA-checklist 2026/6.1 noemt VGM-inspecties letterlijk: vraag 7.1 gaat over het uitvoeren van werkplekinspecties, vraag 7.2 over de jaarlijkse trendanalyse van de bevindingen en de verbeteracties die daaruit volgen. Auditors verwachten dat je kunt aantonen wanneer inspecties zijn uitgevoerd, wat de bevindingen waren en hoe die zijn opgevolgd. Wat een werkplekinspectie precies inhoudt, lees je in wat een werkplekinspectie is.
Waar moet een goede werkplekinspectie aan voldoen?
Een goede werkplekinspectie doorloopt telkens dezelfde vaste categorieën en legt per bevinding vast wat er aan de hand is, hoe risicovol het is en wie het oppakt. Welke punten dat precies zijn en welke velden op het inspectieformulier horen, staat uitgewerkt in wat er op een werkplekinspectie-formulier moet staan.
Vastlegging, opvolging en aantoonbaarheid
Een inspectie zonder vastlegging telt tijdens een audit niet mee. Leg daarom van elke ronde vast: wie de inspectie uitvoerde, wanneer, wat de bevindingen waren en welke actie daarop volgde. Met E-lia doe je dit digitaal: bevindingen komen direct met foto in je dashboard te staan, inclusief verantwoordelijke en deadline.
Veelgestelde vragen
Wie is verantwoordelijk voor de werkplekinspectie?
De werkgever is eindverantwoordelijk vanuit de Arbowet, maar de uitvoering ligt meestal bij een leidinggevende, preventiemedewerker of veiligheidskundige. Verantwoordelijkheid en frequentie leg je het beste vast in je VGM-handboek.
Wat als je niets vastlegt?
Bij een audit weegt alleen wat je kunt laten zien: ontbreekt de vastlegging, dan kan de auditor niet vaststellen dát de inspecties zijn uitgevoerd. Wat dat vervolgens voor je certificaat betekent, is een beoordeling van de certificerende instelling — de checklist zelf doet daar geen uitspraak over. Ook over aansprakelijkheid na een ongeval valt in het algemeen niets te zeggen; dat is een juridische afweging per geval. De praktische conclusie is simpel: leg elke ronde vast, dan komt die discussie er niet.
Bronnen: SSVV – VCA-checklist 2026/6.1 (vragen 7.1 en 7.2), Arboportaal – RI&E.
Maak inspecties aantoonbaar — bekijk de digitale werkplekinspectie
